Bijzondere soorten
In Nationaal Park De Maasduinen is veel op het gebied van flora en fauna te vinden. Sommige zijn zeer zeldzaam terwijl anderen algemeen in Nederland voorkomen. Hieronder vindt u een overzicht van de meest zeldzame dieren en planten in Nationaal Park De Maasduinen.
Gladde slang
Deze kleine slangensoort wordt maximaal 80 cm lang. In Nationaal Park De Maasduinen komt de gladde slang op enkele plekken voor. Vooral op heideterreinen bestaat er een kans om dit dier tegen te komen. Bijvoorbeeld op Landgoed De Hamert. Daar jaagt de gladde slang vooral op hagedissen zoals de zandhagedis.
Zandhagedis
Deze zeldzame hagedis komt in De Maasduinen voornamelijk voor in bos- en heideterreinen, zoals op Landgoed de Hamert. De zandhagedis is een kleine stevig gebouwde hagedis met een vrij dikke staart.
Kraanvogel
In het logo van Nationaal Park De Maasduinen pronkt een Europese kraanvogel. Deze vogels trekken in het voor- en najaar over De Maasduinen en strijken dan neer op een van de vele vencomplexen zoals het Heerenven op Landgoed de Hamert. Hier rusten de vogels voordat ze hun reis voortzetten. Met veel geluk ziet u ze overtrekken. Dit doen ze in formatie net als ganzen. Hierbij maken ze een klepperend geluid. Omdat het erg bijzonder is dat deze vogel ons land aan doet en zelfs rust in De Maasduinen is er voor gekozen om het dier op te nemen in het logo van het nationaal park. Met veel geluk ziet u in het voor- en/of najaar kraanvogels.
Nachtzwaluw
De nachtzwaluw is vooral in de schemer en de nacht actief. Ze jagen dan op vrij grote vliegende insecten. Ze hebben een goede schutkleur waardoor ze overdag bijna niet opvallen. Ook zitten ze overdag voornamelijk stil op een tak of op de grond. Deze vogel is zeer zeldzaam maar komt in De Maasduinen op een enkele plek zoals in het Bergerbos voor.
Buizerd
Door de gehele Maasduinen komen buizerds voor. Om goed overzicht te houden, zitten ze vaak op een hoge plek. Vanuit daar turen ze de omgeving af naar een mogelijke prooi. De buizerd is een luie jager. Alleen als hij met grote zekerheid weet dat hij een prooi kan vangen, duikt hij er op af.
Vleermuizen
Nationaal Park De Maasduinen is een belangrijk gebied voor vleermuizen. In het verleden zijn er al negen verschillende van deze vliegende zoogdieren gevonden. Rondom ruïne Bleijenbeek in Afferden kunt u ze in de schemering zien vliegen. Ook wordt er elk jaar een vleermuizen- en nachtzwaluwentocht georganiseerd om een breder publiek kennis te laten maken met deze bijzondere nachtdieren.
Bever
De bever is zeer zeldzaam maar komt op steeds meer plekken in De Maasduinen voor. Hij voelt zich bijvoorbeeld prima thuis in de gracht en slootjes rondom ruïne Bleijenbeek en langs het Geldernsch-Nierskanaal. De bever is een echte knager. Hij verknaagt wel 300 tot 4000 kilo hout per jaar om te eten en om dammen te maken. De bever kan wel een meter lang worden en is daardoor het grootste in Nederland levende knaagdie
Dagvlinders
Van de Nederlandse dagvlinders komt 50 procent in het nationaal park voor, ofwel drieëndertig soorten. Tien daarvan zijn gebonden aan specifieke biotopen, negen zijn er bedreigd of kwetsbaar (waaronder heideblauwtje en kleine ijsvogelvlinder), zes soorten zijn sinds 1982 niet meer waargenomen (waaronder heidegentiaanblauwtje).
Zomereik
Deze eik komt verspreid door de gehele Maasduinen voor. Hij groeit zowel op voedselrijk- als voedselarme bodems. Op voedselrijke bodems groeit een eik erg goed en kan wel een hoogte behalen van 35 meter. Op voedselarme bodems groeit de boom slecht en kan hele rare, kronkelige, vormen aannemen.
Grove den
Verspreid door De Maasduinen komen er veel grove dennen voor. Deze bomen zijn vroeger aangeplant om te gebruiken voor de mijnbouw in Zuid-Limburg. Dennen worden vaak verward met sparren. Het onderscheid tussen deze twee bomen is te zien aan de naalden. Een den heeft namelijk zijn naalden twee aan twee staan terwijl die van een spar afzonderlijk van elkaar staan.
Klokjesgentiaan
Dit zeldzaam plantje staat op de rode lijst en is zeer zeldzaam. In juli tot september staat het plantje in bloei en heeft dan een grote van 15-60 cm. Naast een hoge natuurwaarde is dit plantje ook erg belangrijk voor het gentiaanblauwtje, een vlindersoort, die haar eitjes legt op de ongeopende bloemen.